ضربه مهلک سیاست ارز چندنرخی بر پیکر صنعت
مدیرعامل گروه صنعتی بستانچی، چندنرخی بودن ارز را یکی از بزرگ‌ترین آسیب‌های واردشده به بخش تولید در ایران دانست و تأکید کرد: اگر سیاست تک‌نرخی شدن ارز دنبال می‌شود، باید برای تمام فعالان اقتصادی به‌صورت یکسان اجرا شود؛ چرا که تداوم دسترسی متفاوت صنایع به ارز، زمینه ایجاد رانت و از بین رفتن رقابت واقعی را فراهم می‌کند.
مهدی بستانچی در گفتگو با کاماپرس با اشاره به چالش‌های صنعت در زمینه نرخ ارز و سیاست حذف ارز ترجیحی اظهار کرد: «واقعیت این است که یکی از بزرگ‌ترین آسیب‌هایی که به تولید و تولیدکننده در ایران وارد شده، چندنرخی بودن ارز است؛ چون همه صنایع به یک اندازه به نرخ‌های مختلف ارز دسترسی ندارند.»
بیشتر بخوانید:
- نمی‌توان با الگوی سوئیس اقتصاد ایران را مدیریت کرد
- آینده صنعت در گرو تحقیق و توسعه است
- بروکراسی اداری با شرایط جنگی کشور تطبیق پیدا نکرده است
ارز چندنرخی؛ مانعی برای رقابت برابر
مدیرعامل گروه صنعتی بستانچی با اشاره به تداوم برخی سازوکارهای متفاوت ارزی گفت: «امروز هم با وجود بحث ارز ترجیحی و سیاست "بدون انتقال ارز"، همچنان برخی شرکت‌ها ارز را با نرخ سامانه دریافت می‌کنند، در حالی که گروهی دیگر باید مواد اولیه خود را از طریق "بدون انتقال ارز" و با نرخ‌های بالاتر تأمین کنند.»
به اعتقاد او، نخستین گام در اصلاح سیاست ارزی، مشخص کردن تکلیف سیاست‌گذار با موضوع نرخ ارز است.
بستانچی گفت: «به نظر من، قبل از هر چیز باید تکلیف را با خودمان روشن کنیم. اگر قرار است ارز تک‌نرخی باشد، این سیاست باید برای همه اجرا شود.»
او تأکید کرد: «نمی‌شود عده‌ای ارز را با نرخ پایین‌تر دریافت کنند و عده‌ای دیگر از چنین امکانی محروم باشند.»
رانت ارزی؛ سودی که لزوماً حاصل بهره‌وری نیست
بستانچی مهم‌ترین پیامد چندنرخی بودن ارز را ایجاد شرایط نابرابر میان تولیدکنندگان دانست و گفت: «بزرگ‌ترین آسیبی که این وضعیت به صنعت وارد می‌کند، نبود شرایط برابر است.»
به گفته او، چندنرخی بودن ارز در عمل می‌تواند به توزیع رانت میان برخی صنایع منجر شود و ساختار رقابت در بازار را تغییر دهد.
او افزود: «در عمل، ما رانت توزیع می‌کنیم و بخشی از صنایع را به استفاده از این رانت عادت می‌دهیم.»
مدیرعامل گروه صنعتی بستانچی ادامه داد: «در نتیجه، ممکن است یک تولیدکننده سودآور به نظر برسد، اما این سود الزاماً حاصل بهره‌وری یا توانمندی او نباشد، بلکه ناشی از دسترسی به ارز ارزان‌تر باشد.»
تک‌نرخی شدن ارز؛ آزمون واقعی بهره‌وری تولیدکنندگان
بستانچی برای تشریح آثار تفاوت نرخ ارز بر رقابت تولیدکنندگان، به تفاوت هزینه تأمین مواد اولیه اشاره کرد و گفت: «فرض کنید یک تولیدکننده مواد اولیه خود را با دلار ۱۸۰ هزار تومانی تأمین می‌کند و تولیدکننده دیگری همان مواد اولیه را با دلار ۱۴۰ یا ۱۵۰ هزار تومانی وارد می‌کند.»
به گفته او، در چنین شرایطی طبیعی است که تولیدکننده‌ای که ارز ارزان‌تری دریافت می‌کند، در بازار از مزیت قیمتی برخوردار شود؛ اما این مزیت لزوماً نشان‌دهنده بهره‌وری بالاتر آن بنگاه نیست.
او تأکید کرد: «طبیعی است که دومی در بازار مزیت قیمتی پیدا کند، اما اگر هر دو در شرایط یکسان فعالیت کنند، تازه مشخص می‌شود کدام تولیدکننده واقعاً کارآمد و بهره‌ور است.»
از نگاه بستانچی، ایجاد شرایط برابر در دسترسی به ارز می‌تواند به شفاف‌تر شدن فضای رقابتی صنعت منجر شود و مشخص کند کدام بنگاه‌ها بر مبنای بهره‌وری، کیفیت، مدیریت هزینه و توانمندی واقعی توان رقابت دارند و کدام‌یک از مزیت‌های ناشی از سیاست‌های ارزی بهره می‌برند.
متن کامل گفتگو را در لینک زیر بخوانید:
انتهای پیام
مرتبط با:
